VNTB - Bên trong khu công nghiệp của Trung Quốc tại Việt Nam

Khánh Anh dịch (VNTB) - Khu hợp tác kinh tế và thương mại Trung Quốc-Việt Nam (Thâm Quyến-Hải Phòng) là khu công nghiệp của nhà nước Tr...

Khánh Anh dịch

(VNTB) - Khu hợp tác kinh tế và thương mại Trung Quốc-Việt Nam (Thâm Quyến-Hải Phòng) là khu công nghiệp của nhà nước Trung Quốc duy nhất tại Việt Nam.

Mở khu công nghiệp ở Hải Phòng không cần lợi nhuận. 

Không cần lợi nhuận 
Cho đến giữa năm 2018, hoạt động kinh doanh ở khu công nghiệp nhà nước Trung Quốc duy nhất tại Việt Nam vẫn chậm chạp. Khu công nghiệp này nằm ở phía đông bắc Hải Phòng và thuộc sở hữu hoàn toàn của chính quyền thành phố Thâm Quyến.

Thuế quan Tổng thống Mỹ Donald Trump áp dụng đối với hàng hóa Trung Quốc từ năm ngoái đã làm khu vực này thay đổi, 16 trong số 21 công ty Trung Quốc đã chuyển đến Khu hợp tác kinh tế và thương mại Trung Quốc-Việt Nam (Thâm Quyến-Hải Phòng) - trong đó có nhiều nhà sản xuất thiết bị điện tử - đã làm như vậy kể từ khi cuộc chiến thương mại bắt đầu.

Tuy nhiên, việc tạo ra lợi nhuận chưa bao giờ là ưu tiên hàng đầu đối với các giám đốc điều hành khu công nghiệp thay thế các nhà đầu tư tư nhân sau khi các cuộc bạo loạn chống Trung Quốc diễn ra ở miền Nam và miền Trung Việt Nam vào tháng 5 năm 2014 buộc các chủ sở hữu phải từ bỏ dự án. 

Trong khi bất kỳ tổ chức thương mại nào cũng sẽ vui mừng khi hàng loạt các công ty sản xuất đổ vào Việt Nam, đối với các giám đốc kh công nghiệp này thì nhiệm vụ đầu tiên của họ là giới thiệu dự án hợp tác kinh tế quốc tế hàng đầu của chính phủ Trung Quốc: Sáng kiến Vành đai và Con đường.

Chi nhánh Thâm Quyến của Ủy ban kiểm soát và giám sát tài sản nhà nước (SASAC), giám sát tất cả các công ty thuộc sở hữu thành phố “đã yêu cầu chúng tôi biến khu công nghiệp này thành nơi giới thiệu dự án Sáng kiến Vành đai và Con đường, để khi các nhà lãnh đạo hàng đầu của chúng tôi đến thăm đến Việt Nam, họ có thể đến khu công nghiệp này,” Chen Xu, phó tổng giám đốc của Khu công nghiệp Hợp tác Kinh tế và Thương mại Việt Nam - Trung Quốc (VCEP), nói với tờ Bưu điện Hoa nam Buổi sáng.

Khu công nghiệp Trung Quốc tại Việt Nam là một phần nhỏ của câu chuyện chưa được biết đến nhiều về cuộc chiến thương mại. Chụyện phổ biến là các công ty Trung Quốc và quốc tế đang chạy khỏi Trung Quốc để tránh thuế, thành lập các nhà máy với chi phí thấp ở Việt Nam và các nơi khác ở Đông Nam Á, nhưng bức tranh còn nhiều sắc thái hơn thế.

Tại Hải Phòng, một bộ phận của chính phủ Trung Quốc đang tích cực khuyến khích các công ty đến Việt Nam mang theo 200 triệu đô la vốn đầu tư và sẽ tạo ra 30.000 việc làm vào thời điểm dự án ba giai đoạn hoàn thành vào năm 2022.

Theo tổng giám đốc của VCEP Zhang Xiaotao, dự án VCEP tư nhân đã bị đình chỉ vì các cuộc bạo loạn năm 2014, và sau khi chính quyền địa phương  cho biết họ sẽ đòi lại đất nếu không tiếp tục dự án, chính quyền Thâm Quyến đã quyết định tiếp quản hoàn toàn dự án,.

“ Khi đó chúng tôi đánh giá là không thể kiếm được lợi nhuận từ dự án này. Vậy thì tại sao chúng tôi vẫn tiếp quản nó? Chúng tôi phải phục vụ Sáng kiến Vành đai và Con đường, vì đó là một chiến lược quốc gia, ông Zhang Zhang nói thêm. Trên thực tế, chúng tôi bỏ qua một phần lợi nhuận của mình [vì] chúng tôi bán đất trong khu công nghiệp với giá thấp hơn và với các cơ sở tốt hơn so với các khu công nghiệp lân cận. Chúng tôi vẫn đang chịu lỗ theo giá đất hiện tại. Chủ của chúng tôi hiểu tình hình và yêu cầu chúng tôi ít nhất là không để lỗ.

Tất nhiên để kiếm lợi nhuận là ưu tiên hàng đầu của bất kỳ công ty nào. Nhưng chúng tôi thì khác, đây không phải là một dự án thương mại thuần túy.”

Lót đường cho Sáng Kiến Vàng Đai và Con Đường

Hơn nữa, một giả định thường thấy rằng Trung Quốc chỉ sẵn sàng mở cửa để giảm đi các ngành công nghiệp cấp thấp, thâm dụng lao động và ô nhiễm cao, vì có vẻ như họ sẽ nâng cấp sản xuất trong nước. Và trong khi đúng là các nhà máy sản xuất Trung Quốc có giá trị thấp mọc lên nhiều ở Việt Nam, VCEP rất muốn tránh điều đó.

Vì nhu cầu duy trì chất lượng tương đối cao, khu công nghiệp này không chào đón các nhà máy sử dụng nhiều lao động như các nhà máy sản xuất giày dép, “bởi vì như vậy rất xấu cho hình ảnh của chúng tôi,” ông Chen nói. Thay vào đó, họ tập trung vào kỹ thuật công nghệ cao - chính xác là loại công nghiệp mà Trung Quốc đang khao khát nuôi dưỡng ở chính quốc. Theo nghĩa này, cơ sở Thâm Quyến-Hải Phòng đại diện cho một điều gì đó nghịch lý.

Với 1.500 người hiện đang làm việc ở đây, đó là cách để đạt được mục tiêu 30.000 việc làm, nhưng số lượng các nhà sản xuất Trung Quốc muốn thành lập các nhà máy trong khu công nghiệp hiện gấp khoảng tám lần so với trước khi cuộc chiến thương mại bắt đầu vào tháng 7 năm ngoái. Những người mới đến bây giờ phải mua đất từ khu công nghiệp và tự xây dựng cơ sở vì các cơ sở ban đầu đã được cho thuê hết.

Tình trạng cơ sở hạ tầng tương đối nghèo nàn cũng khiến VCEP phải chi 30 triệu nhân dân tệ (4,3 triệu USD) để làm một con đường và một cây cầu mới nối khu công nghiệp với quốc lộ ở Hải Phòng.

Chúng tôi không thể chờ đợi chính phủ Việt Nam xây dựng cơ sở hạ tầng. Họ không có tiền và hiệu quả rất thấp, vì vậy chúng tôi tự xây dựng cầu đường,” ông Li Meng, thành viên của Cục Đầu tư Chiến lược VCEP, cho biết chỉ mất chưa đầy chín tháng để hoàn thành dự án.

Chi phí làm cầu cao hơn gấp ba lần so với chi phí ở Trung Quốc vì “hiệu quả ở đây thấp hơn nhiều và chúng tôi cần nhập nhiều nguyên liệu từ Trung Quốc do thiếu nguyên liệu ở Việt Nam,” ông Li nói thêm.

Mỗi một centimet của con đường và cây cầu nối quốc lộ ở Hải Phòng với VCEP đều được lát bằng đồng Nhân dân tệ.

TP-Link, nhà sản xuất các sản phẩm mạng máy tính Trung Quốc có trụ sở tại Thâm Quyến, đã thuê một nhà máy trong khu công nghiệp và sẽ bắt đầu thử nghiệm thiết bị vào tháng Bảy. Công ty cung cấp thiết bị mạng Wi-fi tiêu dùng lớn nhất thế giới này đã mua thêm 140.000 mét vuông đất trong khu công nghiệp để mở rộng sản xuất.

Khi TP-Link mua đất vào cuối năm 2018, đất có giá từ 75 đến 80 đô la Mỹ một mét vuông, ông Chen nói. Bây giờ, sáu tháng sau, giá đã tăng lên 90 đô la Mỹ một mét vuông. Dấu hiệu này cho thấy sự gia tăng lợi nhuận lớn trong sản xuất tại Việt Nam do chiến tranh thương mại gây ra. Dữ liệu từ Cơ quan đầu tư nước ngoài Việt Nam cho thấy Việt Nam thu hút 16,74 tỷ USD vốn nước ngoài trong năm tháng đầu năm 2019, tăng 69,1% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong đó, 72% được đầu tư vào lĩnh vực chế biến và sản xuất.

Tất nhiên, chính quyền địa phương Trung Quốc không hài lòng với số lượng các nhà sản xuất đang chuyển đến Việt Nam ngày càng tăng, nhưng Chủ tịch Tập Cận Bình rõ ràng đã thúc đẩy Sáng kiến Vành đai và Con đường, mà chính quyền địa phương không thể ngăn cản. Vì vậy, chính quyền địa phương tuy không khuyến khích các nhà sản xuất di dời, nhưng họ không dám ngăn chặn,” phó tổng giám đốc Chen nói.

Đi đúng hướng?!

Người Trung Quốc cũng đã gặp phải sự phản đối ở Việt Nam, mặc dù khác xa với quy mô của các cuộc bạo loạn chết người năm 2014.

Một số phương tiện truyền thông Việt Nam đã và đang làm hư hỏng hình ảnh Trung Quốc, khi đưa tin về thịt giả và thực phẩm độc hại của Trung Quốc và thổi phồng những trường hợp này. Quan chức cấp cao của Trung Quốc đã yêu cầu chính phủ Việt Nam hướng dẫn dư luận đi đúng hướng, ông Chen nói thêm.

Tổng giám đốc Zhang cho biết thêm, chính quyền Việt Nam cũng trở nên nhạy cảm hơn với đầu tư từ Trung Quốc, theo quan điểm của Lam Thanh Hà, giảng viên cao cấp thuộc Học viện Ngoại giao - Bộ Ngoại giao Việt Nam. “Sự phụ thuộc quá mức vào tiền nước ngoài nói chung và vốn Trung Quốc nói riêng có thể gây ra rủi ro cho Việt Nam về biến động tỷ giá hối đoái và những ảnh hưởng bên ngoài,” ông Hà cảnh báo.

“ Vì sản xuất thường phụ thuộc vào chuỗi cung ứng xuyên quốc gia, các doanh nghiệp nước ngoài tại Việt Nam thường tham gia sâu vào cả quá trình xuất nhập khẩu, khiến nền kinh tế Việt Nam dễ bị tổn thương với điều kiện kinh tế toàn cầu,” ông Hà nói thêm.

Hồi đầu tháng 5, ông Hà cảnh báo rằng Việt Nam nên tránh việc trở thành “sân sau công nghiệp bẩn của Trung Quốc”, mặc dù ông Zhang có quan điểm ngược lại.

Chúng tôi không chuyển tất cả các ngành công nghiệp cấp thấp sang Việt Nam, điều này là vô trách nhiệm. Trung Quốc đang cố gắng giúp đỡ Việt Nam bằng sự chân thành, ngay cả khi chúng tôi không kiếm được lợi nhuận, chúng tôi vẫn muốn tiến hành dự án,” ông nói.


Related

VNTB 6512152959767339259

Đăng nhận xét Default Comments

1 nhận xét

Con ma nói...

Tôi cho rằng Campuchia lưỡng lự giữa nẻo đường dân chủ như Malaixia, Myanma... với trở thành quốc gia hạng hai sau TRung quốc.







Giúp chúng tôi truyền cảm hứng và khởi tạo nhiều câu chuyện, nhiều thay đổi hơn.
Cám ơn quý vị đã tiếp sức cho chúng tôi.

BÀI VỀ LUẬT AN NINH MẠNG

Theo dõi VNTB

VƯỢT TƯỜNG LỬA VÀO VNTB

TIN MỚI

TẤN CÔNG MẠNG

TRUYỀN HÌNH

Phản hồi

Trong tuần

FANPAGE VIỆT NAM THỜI BÁO

item