VNTB - Lý do của sự tụt hậu: Khi Bộ trưởng Bộ KH&CN Nguyễn Quân 'còn nợ các nhà khoa học'

Láng Hạ (VNTB) “Hai vấn đề lớn tôi phải trả nợ cho dù tôi chỉ làm lãnh đạo Bộ KH&CN một thời gian ngắn, nợ thứ nhất là cơ chế tài chính...

Láng Hạ (VNTB) “Hai vấn đề lớn tôi phải trả nợ cho dù tôi chỉ làm lãnh đạo Bộ KH&CN một thời gian ngắn, nợ thứ nhất là cơ chế tài chính cho KH&CN, nợ thứ hai là chế độ đãi ngộ và trọng dụng cán bộ KH&CN,” Bộ trưởng Bộ KH&CN Nguyễn Quân phát biểu trong lễ khai khóa ĐH Quốc gia TP.HCM năm học 2015, sáng 12/10.

Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Quân phát động phong trào thi đua tại Đại hội Thi đua yêu nước Bộ Khoa học và Công nghệ lần thứ IV. 

Hàng loạt yếu kém trong đầu tư cho KH&CN nước nhà được ông Bộ trưởng chỉ ra, từ nghèo nàn cơ sở phòng thí nghiệm, viện nghiên cứu, cho đến số lượng sản phẩm, đội ngũ nhân lực về mặt KH&CN còn “khiêm tốn” so với thế giới. 

Ông Nguyễn Quân bày tỏ sự kỳ vọng, rằng, nếu “chúng ta tiếp tục đổi mới, được sự quan tâm của Nhà nước và xã hội, được đầu tư đúng mức thì tôi tin là chúng ta sẽ vượt qua được.” 



Kỳ vọng hão bởi khó trăm bề

Đề cập đến sự yếu kém của nền KH&CN Việt Nam và sự “kỳ vọng” vào chính sách đổi mới của Việt Nam như Bộ trưởng Quân bày tỏ, cũng là nhấn mạnh đến vấn đề đầu tư ngân sách trong lĩnh vực này.

Cũng như mục tiêu 2020 về một đất nước công nghiệp hóa, hiện đại hóa bị phá sản, thì kỳ vọng chính sách Đổi mới và quan tâm của Đảng – nhà nước Việt Nam để khoa học, công nghệ nước nhà vượt qua sự lạc hậu, cũng là một sự kỳ vọng hão.

Một trong những biểu hiện rõ nét nhất là ngân sách dành cho KH&VN. Theo khoản 1, Điều 49 Luật Ngân sách nhà nước cho khoa học và công nghệ tiếp tục nêu rõ: “Nhà nước bảo đảm chi cho khoa học và công nghệ từ 2% trở lên trong tổng chi ngân sách nhà nước hằng năm và tăng dần theo yêu cầu phát triển của sự nghiệp khoa học và công nghệ.”

Dù 2% - vốn bị xét là khiêm tốn về mặt tổng thể, dẫn đến hệ quả là không huy động nguồn lực từ phía xã hội, doanh nghiệp và phân bổ hợp lý nguồn kinh phí hiện có, khiến mục tiêu phát triển KHCN khó có thể đạt được, và nói thẳng ra thì, nó vẫn là ngưỡng chưa đạt được trọn vẹn.
Việt Nam từng tăng trưởng cao với 7-8%, tuy nhiên, sự tăng trưởng dựa vào tài nguyên thiên nhiên và lực lượng phổ thông là chính, chưa dựa trên nền tảng KH&CN.
Theo báo Thanh Niên cho biết, vào cuối năm 2014, Bộ KH-CN thông báo ngân sách chi cho hoạt động khoa học công nghệ hằng năm chưa đến 2% tổng ngân sách cả nước, và có xu hướng giảm dần, nếu 2006 tổng chi cho hoạt động khoa học công nghệ chiếm 1,85% ngân sách (5.429 tỉ đồng) thì sau đó cứ giảm dần và năm 2014 chỉ chiếm 1,36% (13.666 tỉ đồng).

Con số 2% tiếp tục gây sự hoài nghi về nền KH&CN nước nhà, khi nó tiếp tục không phải là con số dành đầu tư trọn vẹn, khi mà thực chất “kinh phí đầu tư triển khai chỉ khoảng 10% của con số đó vì gần như 90% của con số là chi thường xuyên và chi mua sắm trang thiết bị, trả lương, sửa chữa nhà cửa…, còn lại khoảng 10% đầu tư nghiên cứu cho cho cấp nhà nước hoặc cấp bộ, tỉnh, cơ sở.”

Việc Bộ trưởng Quân than phiền về mức đầu tư của xã hội và doanh nghiệp ngoài nhà nước cho KHCN còn rất thấp, khoảng 0,3-0,4% GDP, dẫn đến tổng đầu tư của Việt Nam cho KHCN hằng năm vẫn dưới 1% GDP, đã nhận được không ít sự phản ứng, khi nhiều ĐBQH đề cập đến một sự bất cập trong chính sách đầu tư, cụ thể, sự ít ỏi trong đầu tư xã hội, không quan trọng bằng tính hiệu quả về mặt đầu tư KH&CN, nhấn mạnh tình trạng, nhiều đề tài khoa học, sáng kiến, phát minh từ các trường đại học, viện nghiên cứu dùng tiền ngân sách nhà nước luôn rơi vào tình trạng... ít tính ứng dụng.

Một vấn đề khác nổi lên, mà theo GS. Nguyễn Lân Dũng, nguyên đại biểu Quốc hội khóa 12 cho biết là, Việt Nam với 24.300 tiến sĩ - tức là số lượng nhân lực phục vụ cho KH&CN là tạm ổn, nhưng vấn đề là rất ít trong số này chuyên tâm nghiên cứu khoa học, bởi 14.700 trong số đó đang giữ trọng trách quản lý, lãnh đạo trong các ngành, nghề, lĩnh vực... thay vì làm công tác nghiên cứu khoa học.


Tình trạng lãng phí đối với nguồn ngân sách dành cho KH&CN cũng từng được Bộ trưởng Quân thừa nhận trong lần chất vấn Quốc Hội, vào tháng 6/2015.


Xem ra, cho đến hết nhiệm kỳ của mình, Bộ trưởng Nguyễn Quân không chỉ nợ các nhà khoa học, mà nợ với chính nền KH&CN nước nhà, khi nó vẫn mãi trong cái vòng luẩn quẩn mang tên: lạc hậu.

Theo Điều 50, Luật Khoa học và Công nghệ, mục đích chi ngân sách Nhà nước cho khoa học và công nghệ được quy định như sau:

1. Thực hiện nhiệm vụ khoa học và công nghệ ưu tiên, trọng điểm, nhiệm vụ khoa học và công nghệ các cấp phục vụ lợi ích chung của xã hội; chú trọng nhiệm vụ nghiên cứu cơ bản trong các lĩnh vực khoa học và công nghệ.

2. Duy trì và phát triển năng lực khoa học và công nghệ quốc gia, đầu tư và hỗ trợ xây dựng cơ sở vật chất-kỹ thuật cho tổ chức khoa học và công nghệ; bảo đảm hoạt động nghiên cứu cơ bản thường xuyên của tổ chức khoa học và công nghệ công lập.

3. Phát triển nguồn nhân lực khoa học và công nghệ.

4. Cấp kinh phí cho quỹ của Nhà nước trong lĩnh vực khoa học và công nghệ theo quy định.

5. Hỗ trợ việc thực hiện nghiên cứu ứng dụng và đổi mới công nghệ thuộc lĩnh vực ưu tiên, trọng điểm.

6. Đẩy mạnh ứng dụng khoa học và công nghệ tại địa phương.

7. Mua kết quả nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ, hỗ trợ nhập khẩu công nghệ nguồn, công nghệ cao, thiết kế, thuê chuyên gia trong nước và nước ngoài thuộc lĩnh vực ưu tiên.

8. Tuyên truyền, phổ biến kiến thức, truyền thông, thông tin, thống kê khoa học và công nghệ; hỗ trợ đăng ký bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ, công bố kết quả nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ, giải thưởng khoa học và công nghệ.

9. Hỗ trợ hoạt động khoa học và công nghệ khác.

Related

VNTB 8226424398108742899

Đăng nhận xét Default Comments

1 nhận xét

Nặc danh nói...

Trong 2% chi cho khoa học, có bao nhiêu % chi cho những đề tài "khoa học" kiểu này ?

http://www.tapchicongsan.org.vn/Home/Thong-tin-ly-luan/2015/35392/Nghiem-thu-de-tai-khoa-hoc-Qua-do-len-chu-nghia-xa.aspx

Nghiệm thu đề tài khoa học: “Quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay”

Tìm được con số đúng thì biết ngay khoa học VN đang ở đâu .







Giúp chúng tôi truyền cảm hứng và khởi tạo nhiều câu chuyện, nhiều thay đổi hơn.
Cám ơn quý vị đã tiếp sức cho chúng tôi.

BÀI VỀ LUẬT AN NINH MẠNG

Theo dõi VNTB

VƯỢT TƯỜNG LỬA VÀO VNTB

TIN MỚI

TẤN CÔNG MẠNG

TRUYỀN HÌNH

Phản hồi

Trong tuần

FANPAGE VIỆT NAM THỜI BÁO

item